Nafaka türleri ve nafakanın artırılması
Boşanma sürecinde üç temel nafaka türü vardır: dava süresince ödenen tedbir nafakası, boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek eşe ödenen yoksulluk nafakası ve çocuğun bakımı için ödenen iştirak nafakası. Tarafların mali durumu değişirse nafakanın artırılması veya azaltılması dava yoluyla istenebilir.
Nafaka türleri
| Tür | Kime? | Özellik |
|---|---|---|
| Tedbir nafakası | Eşe ve çocuğa | Dava süresince hakim tarafından kendiliğinden belirlenebilir |
| Yoksulluk nafakası | Boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek eşe | İsteyen eşin kusuru daha ağır olmamalı; ödeyen eşin kusuru aranmaz; süresiz |
| İştirak nafakası | Velayeti kendisine verilmeyen ebeveynden çocuğa | Çocuğun ihtiyaçları ve ebeveynlerin ödeme gücüne göre; her ay peşin ödenir |
Nafaka ne zaman sona erer?
Yoksulluk nafakası (irat biçiminde):
- Alacaklının yeniden evlenmesi veya taraflardan birinin ölümü ile kendiliğinden sona erer.
- Alacaklının evlenmeden fiilen evliymiş gibi yaşaması, yoksulluğunun ortadan kalkması veya haysiyetsiz hayat sürmesi halinde mahkeme kararıyla kaldırılır.
İştirak nafakası kural olarak çocuğun ergin olmasıyla sona erer; eğitimi devam eden çocuk için ayrıca yardım nafakası gündeme gelebilir.
Nafakanın artırılması veya azaltılması
- Tarafların mali durumları değişirse veya hakkaniyet gerektirirse nafakanın artırılması ya da azaltılması istenebilir.
- Hakim, istem halinde nafakanın gelecek yıllarda ne oranda artırılacağını (örneğin her yıl TÜFE oranında) kararında belirleyebilir. Bu durumda her yıl yeniden dava açmaya gerek kalmaz.
İlgili mevzuat
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 169 (geçici önlemler), m. 175 (yoksulluk nafakası), m. 176 (ödeme biçimi, sona erme, artırma), m. 182 (çocuğun giderlerine katılma), m. 330 (nafaka miktarı)
Sık sorulan sorular
- Nafaka ödenmezse ne olur? İcra takibi yapılabilir; nafaka alacakları maaş haczinde önceliklidir ve emekli aylığı da nafaka borcu için haczedilebilir (bkz. yazı 35).
- Süresiz nafaka kaldırıldı mı? Kanun metninde yoksulluk nafakası hâlâ süresiz olarak düzenlenmektedir.
Önemli Not: Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme amaçlı olup, hukuki tavsiye veya danışmanlık teşkil etmemektedir. Her somut olay kendi özel şartları içinde değerlendirilmelidir. Hak kaybına uğramamak adına bir avukattan profesyonel hukuki danışmanlık alınması önemle tavsiye olunur. Bu metindeki bilgilerin kullanımından doğabilecek hukuki sorumluluk kabul edilmemektedir.
TÜM YAZILARA DÖN