Ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davası nasıl işler?
Hisseli bir taşınmazda ortaklardan her biri, kural olarak ortaklığın sona erdirilmesini isteyebilir. Ortaklar paylaşımda anlaşamazsa mahkeme, mümkünse taşınmazı aynen bölerek paylaştırır; bu mümkün değilse ya da önemli değer kaybına yol açacaksa açık artırmayla satışına ve bedelin paylaşılmasına karar verir.
Kimler isteyebilir?
Paylı mülkiyette her paydaş paylaşma isteyebilir. İstisnalar:
- Ortaklar arasında paylı mülkiyeti devam ettirme yükümlülüğü getiren bir sözleşme varsa (en fazla 10 yıl için yapılabilir ve taşınmazlarda resmî şekle bağlıdır)
- Mal sürekli bir amaca özgülenmişse
- Paylaşma istemi uygun olmayan bir zamanda yapılıyorsa
Paylaşma nasıl yapılır?
- 1. Aynen bölme: Taşınmaz fiziken bölünebiliyorsa parçalara ayrılır; değerleri eşit değilse eksik parçaya para eklenerek denkleştirme yapılır.
- 2. Satış: Bölme uygun değilse taşınmaz açık artırmayla satılır ve bedel paylar oranında dağıtılır. Satışın yalnız paydaşlar arasında yapılması, bütün paydaşların rızasına bağlıdır.
Uygulamada daire, dükkan ya da küçük arsa gibi bölünmesi mümkün olmayan taşınmazlarda çoğunlukla satış yoluna gidilir.
Dava öncesi arabuluculuk
Ortaklığın giderilmesi davalarında dava açmadan önce arabulucuya başvurulması zorunludur. Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa dava açılır.
İlgili mevzuat
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 698 (paylaşma istemi), m. 699 (paylaşma biçimi)
Sık sorulan sorular
- Diğer ortaklar istemese de dava açabilir miyim? Evet; paylaşma istemi her paydaşın hakkıdır, diğerlerinin onayına bağlı değildir.
- Miras kalan taşınmazda da açılabilir mi? Evet; ancak elbirliği (iştirak) halindeki miras ortaklığında dava açmadan önce mirasçılık belgesi alınması gerekir.
Dayanak: 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m. 18/B (7445 sayılı Kanunla eklendi). Aynı madde kira, kat mülkiyeti ve komşu hakkı uyuşmazlıklarını da kapsıyor.
Önemli Not: Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme amaçlı olup, hukuki tavsiye veya danışmanlık teşkil etmemektedir. Her somut olay kendi özel şartları içinde değerlendirilmelidir. Hak kaybına uğramamak adına bir avukattan profesyonel hukuki danışmanlık alınması önemle tavsiye olunur. Bu metindeki bilgilerin kullanımından doğabilecek hukuki sorumluluk kabul edilmemektedir.
TÜM YAZILARA DÖN