Kira artış oranı nasıl belirlenir?
Konut ve çatılı işyeri kiralarında yeni kira döneminde yapılacak artış, bir önceki kira yılının TÜFE on iki aylık ortalamalara göre değişim oranını geçemez. Sözleşmede daha yüksek bir oran yazılmışsa bile aşan kısım geçersizdir. Beş yıldan uzun süren kiralarda ise kira, emsallere göre mahkemece yeniden belirlenebilir.
Kural
- Tarafların yenilenen dönemler için kararlaştırdığı artış, bir önceki kira yılındaki TÜFE 12 aylık ortalama değişim oranını geçmeme koşuluyla geçerlidir.
- Sözleşmede artış hükmü yoksa, kira bedeli yine bu oranı geçmemek üzere mahkemece hakkaniyete göre belirlenir.
- Bu kural bir yıldan uzun süreli sözleşmelerde de uygulanır.
Konut kiraları için 2022’de getirilen yüzde 25 sınırı geçici bir düzenlemeydi ve süresi dolmuştur; bugün TÜFE 12 aylık ortalama kuralı uygulanır.
Hangi oran kullanılır?
Kira döneminin başladığı aydan önceki ay için TÜİK’in açıkladığı “on iki aylık ortalamalara göre değişim” oranı esas alınır. Yıllık veya aylık enflasyon oranı değil, 12 aylık ortalama oran kullanılır. Sitemizdeki kira artış hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Beş yıl kuralı
Beş yıldan uzun süreli veya beş yıldan sonra yenilenen sözleşmelerde ve sonraki her beş yılın sonunda, yeni kira bedeli mahkemece TÜFE, kiralananın durumu ve emsal kira bedelleri dikkate alınarak belirlenir. Bu, uzun süredir düşük kira ödenen yerlerde kiranın piyasa seviyesine yaklaştırılmasını sağlar (bkz. yazı 42).
Döviz cinsinden kira
Kira bedeli yabancı para olarak kararlaştırılmışsa, dövizle sözleşme yapılmasına ilişkin mevzuat saklı kalmak üzere, beş yıl geçmedikçe kira bedeli değiştirilemez; aşırı ifa güçlüğü hükümleri saklıdır.
İlgili mevzuat
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 344 (kira bedelinin belirlenmesi), geçici m. 1 (süresi dolan yüzde 25 sınırı)
Sık sorulan sorular
- Sözleşmede “her yıl yüzde 50 artış” yazıyor, uymak zorunda mıyım? Hayır; TÜFE 12 aylık ortalamayı aşan kısım geçersizdir.
- Ev sahibi artışı kabul etmezsem beni çıkarabilir mi? Kira artışı tek başına tahliye sebebi değildir; ancak ev sahibi kira tespit davası açabilir.
Önemli Not: Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme amaçlı olup, hukuki tavsiye veya danışmanlık teşkil etmemektedir. Her somut olay kendi özel şartları içinde değerlendirilmelidir. Hak kaybına uğramamak adına bir avukattan profesyonel hukuki danışmanlık alınması önemle tavsiye olunur. Bu metindeki bilgilerin kullanımından doğabilecek hukuki sorumluluk kabul edilmemektedir.
TÜM YAZILARA DÖN