İş kazasında işverenin sorumluluğu
İşveren, işyerinde iş sağlığı ve güvenliği için gerekli her türlü önlemi almakla yükümlüdür. İş kazası sonucu yaralanan işçi veya ölen işçinin yakınları, işverenden maddi ve manevi tazminat isteyebilir. Bu davalar sözleşmeye aykırılık hükümlerine tabidir ve diğer işçilik davalarından farklı olarak dava öncesi arabuluculuk zorunlu değildir.
İş kazası nedir?
Sigortalının; işyerinde bulunduğu sırada, işveren tarafından yürütülen iş nedeniyle, görevle işyeri dışına gönderildiğinde, emzirme izninde veya işverenin sağladığı servisle işe gidiş-gelişte uğradığı ve onu hemen ya da sonradan bedenen veya ruhen engelli hale getiren olaylar iş kazasıdır.
Bildirim
İşveren iş kazasını kolluğa derhal, Sosyal Güvenlik Kurumu’na ise en geç kazadan sonraki üç iş günü içinde bildirmek zorundadır. Bildirilmeyen kazalar için işçi, iş kazasının tespiti davası açabilir.
Hangi tazminatlar istenebilir?
| Durum | Tazminat |
|---|---|
| Yaralanma | Tedavi giderleri, geçici ve sürekli iş göremezlik (maluliyet) tazminatı, manevi tazminat |
| Ölüm | Destekten yoksun kalma tazminatı, cenaze giderleri, yakınlar için manevi tazminat |
SGK’nın bağladığı gelir ve yaptığı ödemeler, hesaplanan maddi tazminattan düşülür. Kazada işçinin de kusuru varsa tazminattan kusur oranında indirim yapılır.
Zamanaşımı ve arabuluculuk
- İş kazası tazminatları, işverenin sözleşmeye aykırı davranışından doğan sorumluluk hükümlerine tabidir; uygulamada on yıllık zamanaşımı uygulanmaktadır.
- İş kazası ve meslek hastalığından doğan maddi ve manevi tazminat davalarında dava şartı arabuluculuk uygulanmaz.
İlgili mevzuat
- 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu m. 13 (iş kazası tanımı ve bildirimi)
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 417 (işçinin kişiliğinin korunması ve iş güvenliği)
- 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m. 3/3 (arabuluculuk istisnası)
Sık sorulan sorular
- Kendi aracımla işe giderken kaza geçirdim, iş kazası sayılır mı? Kural olarak işverenin sağladığı taşıtla yapılan gidiş-gelişler iş kazası sayılır; kendi aracınızla yolculuk somut duruma göre değerlendirilir.
- Taşeron işçiyim, kime dava açmalıyım? Asıl işveren ile alt işveren birlikte sorumludur.
Önemli Not: Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme amaçlı olup, hukuki tavsiye veya danışmanlık teşkil etmemektedir. Her somut olay kendi özel şartları içinde değerlendirilmelidir. Hak kaybına uğramamak adına bir avukattan profesyonel hukuki danışmanlık alınması önemle tavsiye olunur. Bu metindeki bilgilerin kullanımından doğabilecek hukuki sorumluluk kabul edilmemektedir.
TÜM YAZILARA DÖN